فرم ثبت دامنه را پر کرده‌اید، پرداخت هم انجام شده، و بعد از دو روز ایمیلی می‌آید با این مضمون که «مدارک ارسالی مورد تأیید نیست». اگر دنبال مقدار دقیق و تعریف رسمی هستید، این متن همان چیزی است که باید قبل از پرداخت بخوانید. الزامات ثبت دامنه بین پسوندها آن‌قدر متفاوت است که یک قاعدهٔ واحد وجود ندارد؛ بعضی پسوندها فقط کارت ملی می‌خواهند، بعضی اقامت کشور مربوطه، و بعضی هیچ‌چیز جز یک ایمیل فعال.
پسوندهایی که مدرک هویتی یا تجاری می‌خواهند
پسوندهای کشوری (ccTLD) تقریباً همیشه یک لایهٔ احراز هویت روی ثبت دارند. جدول زیر خلاصهٔ چیزی است که در عمل با آن روبه‌رو می‌شوید:
| پسوند | مدرک لازم | محدودیت اقامت | حداقل طول |
|---|---|---|---|
| .ir | شناسه ایرنیک (کد ملی یا شناسه حقوقی) | بله، برای اشخاص حقیقی ایرانی | 3 کاراکتر |
| .de | آدرس پستی معتبر در آلمان | بله | 1 کاراکتر (با شرایط) |
| .fr | اثبات حضور در فرانسه | بله | 2 کاراکتر |
| .ca | Presence Requirements (شهروندی یا شرکت کانادایی) | بله | 2 کاراکتر |
| .us | Nexus Requirement (شهروندی، اقامت یا کسب‌وکار در آمریکا) | بله | 2 کاراکتر |
| .eu | شهروندی یا اقامت اتحادیه اروپا | بله | 2 کاراکتر |
| .com / .net / .org | هیچ | خیر | 2 کاراکتر (3 برای .com جدید) |
| .io / .ai / .dev | هیچ | خیر | 2 کاراکتر |
نکتهٔ عملی: برای .ir باید اول شناسه ایرنیک بگیرید و آن را به دامنه متصل کنید. اگر شناسه نداشته باشید، ثبت انجام نمی‌شود و پول هم برنمی‌گردد. جزئیات این فرایند در راهنمای کامل ثبت و مدیریت دامنه ir با شناسه ایرنیک آمده است.
محدودیت تعداد کاراکتر و کاراکترهای مجاز
حداقل طول برای اکثر پسوندهای جدید 2 کاراکتر است، اما بعضی registryها 3 کاراکتر اجباری کرده‌اند. حداکثر طول همیشه 63 کاراکتر برای هر label است، نه برای کل دامنه. یعنی a.b.c.example.com معتبر است ولی هیچ labelی نمی‌تواند از 63 کاراکتر بیشتر شود.
کاراکترهای مجاز: حروف a-z، اعداد 0-9 و خط تیره. خط تیره نمی‌تواند در ابتدا یا انتهای label باشد و دو خط تیرهٔ متوالی در موقعیت 3 و 4 (مثل xn--) رزرو شده است. دامنههای IDN با حروف فارسی یا عربی به فرمت Punycode تبدیل می‌شوند و طول نهایی‌شان بعد از تبدیل محاسبه میشود، نه قبل از آن. یک دامنهٔ فارسی کوتاه ممکن است بعد از تبدیل به Punycode از 63 کاراکتر عبور کند و رد شود.
دورهٔ ثبت مجاز و تمدید
دورهٔ ثبت از 1 سال تا 10 سال متغیر است، اما همهٔ پسوندها 10 سال را قبول نمی‌کنند. .com و .net تا 10 سال را می‌پذیرند. .ir معمولاً 1 تا 5 سال. بعضی پسوندهای جدید فقط 1 سال در بار اول و بعد از آن تمدید سالانه.
اینجا اشتباه می‌کنند: کاربر فکر میکند چون 5 سال ثبت کرده، 5 سال فرصت دارد. در واقع، تمدید خودکار (auto-renew) باید در پنل فعال باشد وگرنه در تاریخ انقضا دامنه به وضعیت Redemption می‌رود. در آن حالت، هزینهٔ بازیابی چند برابر تمدید عادی است و پنجرهٔ زمانی محدودی دارد. اگر دامنه‌تان مهم است، auto-renew را روشن کنید و کارت بانکی معتبر نگه دارید. مراحل دقیق در راهنمای تمدید دامنه و نجات از وضعیت انقضا توضیح داده شده.
چرا ثبت دامنه رد میشود: خطاهای واقعی
پیام‌های خطای registryها معمولاً مبهم‌اند. چند مورد که واقعاً دیده‌ام:
Registrant verification failed— ایمیل تأیید را باز نکرده‌اید. ICANN برای پسوندهای عمومی الزام کرده که ظرف 15 روز ایمیل تأیید را پاسخ دهید، وگرنه دامنه suspend میشود.Invalid registrant data— آدرس یا شماره تلفن با فرمت مورد انتظار registry نمی‌خواند. برای.de، آدرس باید واقعاً در آلمان باشد و DENIC آن را بررسی میکند.Domain already registered— دامنه در وضعیت Redemption یا Pending Delete است. تا پایان دورهٔ grace نمی‌توانید ثبتش کنید.Invalid IDN encoding— دامنهٔ فارسی بعد از تبدیل Punycode از حد مجاز گذشته یا کاراکتر غیرمجاز دارد.
برای بررسی اینکه دامنه واقعاً آزاد است یا در وضعیت میانی، از ابزار بررسی رکوردهای DNS استفاده کنید. اگر دامنه آزاد باشد ولی رکورد NS قدیمی برگردد، یعنی هنوز در کش است و ثبت شما ممکن است با تأخیر اعمال شود.
پسوندهای محدود به کسب‌وکار و برند
بعضی پسوندها فقط برای شرکت‌های ثبت‌شده در یک صنعت خاص باز است. .bank نیاز به تأیید از سوی نهاد نظارتی بانکی دارد. .pharmacy فقط برای داروخانه‌های دارای مجوز. .edu برای مؤسسات آموزشی معتبر. این‌ها را نمی‌توانید با یک ثبت‌کنندهٔ معمولی بگیرید؛ باید از طریق registry مربوطه درخواست دهید و فرایند تأیید هفته‌ها طول می‌کشد.
در مقابل، پسوندهایی مثل .dev و .app هیچ محدودیتی ندارند اما در لیست HSTS پیش‌بارگذاری‌شده هستند. یعنی دامنه‌تان بدون SSL باز نمی‌شود. اگر گواهی SSL ندارید، کاربر خطای امنیتی می‌بیند. این را قبل از ثبت در نظر بگیرید.
انتخاب پسوند: یک تصمیم، نه یک لیست
اگر مخاطب اصلی‌تان داخل ایران است و می‌خواهید در نتایج جستجوی داخلی دیده شوید، .ir انتخاب منطقی است، به شرطی که شناسه ایرنیک داشته باشید و بتوانید مدارک را نگه دارید. اگر کسب‌وکارتان بین‌المللی است یا ممکن است بعداً سرور را به خارج منتقل کنید، .com را انتخاب کنید و از دردسر مدارک و اقامت خلاص شوید.
حالت سومی هم هست که کمتر به آن فکر میشود: پسوند را بر اساس بازار هدف انتخاب کنید، نه بر اساس ارزانی. یک .de ارزان که به‌خاطر نداشتن آدرس آلمانی هر سال رد میشود، از یک .com گران‌تر تمام میشود. هزینهٔ واقعی، زمان و پیگیری است، نه قیمت ثبت.
برای ثبت و مدیریت دامنه، می‌توانید از جستجو و ثبت دامنه استفاده کنید و بعد از ثبت، دامنه را به سرور خودتان وصل کنید. اگر روی سرور مجازی کار می‌کنید، راهنمای اتصال دامنه به سرور مجازی از رکورد A تا SSL ترتیب دقیق کارها را نشان می‌دهد. برای دامنههای پویا و زیردامنه‌های متغیر هم مدیریت رکورد wildcard و زیردامنه‌های پویا را ببینید.
پرسش‌های پرتکرار
برای ثبت دامنه .ir چه مدرکی لازم است؟
برای شخص حقیقی، کد ملی و شناسه ایرنیک. برای شخص حقوقی، شناسه حقوقی و مدارک ثبت شرکت. بدون شناسه ایرنیک، ثبت .ir انجام نمی‌شود. اگر شناسه دارید ولی اطلاعات آن با اطلاعات فرم ثبت نمی‌خواند، registry درخواست را رد میکند.
آیا میتوانم دامنه .de را بدون اقامت آلمان ثبت کنم؟
خیر. DENIC برای ثبت .de آدرس معتبر در آلمان میخواهد و آن را بررسی میکند. بعضی ثبتکنندهها خدمات نمایندگی ارائه میدهند، اما در آن حالت مالکیت قانونی دامنه با شما نیست و در صورت اختلاف، دسترسیتان قابل لغو است.
حداکثر تعداد کاراکتر در نام دامنه چقدر است؟
هر label حداکثر 63 کاراکتر و کل دامنه (با نقطهها) حداکثر 253 کاراکتر. حداقل طول بسته به پسوند بین 1 تا 3 کاراکتر است. برای دامنههای IDN، طول بعد از تبدیل به Punycode محاسبه میشود، نه قبل از آن.
اگر دامنه‌ام منقضی شود، چقدر فرصت دارم؟
بعد از تاریخ انقضا معمولاً یک دورهٔ grace چندروزه دارید که تمدید با قیمت عادی ممکن است. بعد از آن دامنه به Redemption می‌رود و هزینهٔ بازیابی چند برابر میشود. بعد از پایان Redemption، دامنه آزاد میشود و هر کسی می‌تواند ثبتش کند. اگر دامنه‌تان برند کسب‌وکارتان است، auto-renew را روشن بگذارید و ایمیل‌های یادآوری را فیلتر نکنید.