خروجی whois example.com را گرفته‌اید و در بخش Status فهرستی از رشته‌های عجیب مثل clientTransferProhibited و ok و pendingDelete برگشته است. سؤال واقعی این است: کدام‌یک از این‌ها جلوی انتقال را می‌گیرد، کدام‌یک هشدار جدی است، و کدام‌یک فقط یک برچسب بی‌اثر است. این متن دقیقاً همان فهرست است، با معنای عملیاتی هر کد.
کد وضعیت دامنه دقیقاً چیست و از کجا می‌آید
وضعیت دامنه یک فیلد در پروتکل EPP است، نه یک پیام تبلیغاتی از سمت رجیسترار. هر دامنه در هر لحظه میتواند چند کد همزمان داشته باشد، چون این کدها انحصاری نیستند. رجیستری (مثل رجیستری دات‌کام یا ایرنیک برای .ir) منبع نهایی است؛ آنچه در پنل رجیسترار می‌بینید فقط بازتاب همان مقدار است.
دو خانواده کلی وجود دارد: کدهایی که با client شروع می‌شوند و رجیسترار آن‌ها را اعمال کرده، و کدهایی که با server شروع می‌شوند و رجیستری اعمال کرده. برای برداشتن قفل client* کافی است از پنل رجیسترار درخواست بدهید. برای برداشتن server* باید از رجیستری یا از طریق رجیسترار پیگیری شود و معمولاً زمان می‌برد.
کدهایی که انتقال را می‌بندند
اگر قصد انتقال دامنه دارید، این‌ها را قبل از هر کاری چک کنید. وجود هر یک از این کدها باعث رد شدن درخواست انتقال با خطای EPP status prohibits operation می‌شود.
| کد | معنا | اثر عملی |
|---|---|---|
clientTransferProhibited | قفل انتقال توسط رجیسترار | درخواست انتقال رد می‌شود |
serverTransferProhibited | قفل انتقال توسط رجیستری | رد می‌شود و رفع آن دست شما نیست |
clientUpdateProhibited | ممنوعیت تغییر اطلاعات | نمی‌توانید NS یا مالک را عوض کنید |
clientDeleteProhibited | ممنوعیت حذف | جلوی حذف تصادفی را می‌گیرد |
clientHold | توقف سرویس‌دهی | دامنه از DNS حذف می‌شود |
serverHold | توقف از سمت رجیستری | معمولاً به‌خاطر تخلف یا عدم احراز هویت |
نکته‌ای که خیلی‌ها اشتباه می‌گیرند: clientTransferProhibited و clientUpdateProhibited با هم فرق دارند. اولی فقط انتقال بین رجیسترارها را می‌بندد؛ دومی اجازه نمی‌دهد رکوردهای NS یا اطلاعات مالکیت را تغییر دهید. دیده‌ام کسی قفل انتقال را باز کرده و بعد تعجب کرده چرا نمی‌تواند نیمسرور را عوض کند.
کدهایی که نشانهٔ مشکل‌اند، نه تنظیمات عادی
بعضی کدها بخشی از چرخه طبیعی عمر دامنه‌اند و بعضی زنگ خطر. این‌ها را جدی بگیرید:
pendingDelete: دامنه در مرحله حذف نهایی است. پنج روز تا آزاد شدن کامل باقی مانده و در این بازه هیچ کاری نمی‌توانید بکنید.redemptionPeriod: دامنه منقضی شده و وارد دوره بازخرید شده. بازگرداندن آن هزینه اضافه دارد و از پنل معمولی قابل انجام نیست.pendingTransfer: درخواست انتقال ثبت شده و منتظر تأیید است. اگر شما درخواست نداده‌اید، فوراً بررسی کنید.autoRenewPeriod: تمدید خودکار انجام شده اما پرداخت نهایی نشده. اگر پرداخت نکمیل شود، بهredemptionPeriodمی‌رود.inactive: دامنه ثبت شده اما هیچ نیم‌سروری به آن متصل نیست. سایت بالا نمیآید.
ترتیب این مراحل در دامنه‌های .com تقریباً ثابت است: انقضا، سپس autoRenewPeriod حدود ۴۵ روز، بعد redemptionPeriod حدود ۳۰ روز، و در نهایت pendingDelete به مدت ۵ روز. برای دامنه‌های .ir این بازه‌ها کوتاه‌تر و قوانین متفاوت است؛ جزئیات دقیق در راهنمای کامل ثبت و مدیریت دامنه ir با شناسه ایرنیک آمده است.
این‌جا اشتباه میکنند
رایج‌ترین اشتباهی که در تیکت‌ها می‌بینم این است: کاربر دامنه را تمدید می‌کند، در پنل رجیسترار وضعیت «فعال» نشان داده می‌شود، اما سایت همچنان بالا نمیآید. علت این است که وضعیت دامنه و وضعیت DNS دو چیز جدا هستند. دامنه میتواند ok باشد ولی نیم‌سرورهایش به سروری اشاره کنند که دیگر وجود ندارد.
نشانه‌اش این است: whois همه‌چیز را سالم نشان می‌دهد، اما dig example.com NS نیم‌سرورهای قدیمی را برمی‌گرداند. راه‌حل در لایه DNS است، نه در لایه ثبت دامنه. اگر با این حالت روبه‌رو شدید، ترتیب بررسی رکوردها را در راهنمای عملی عیب‌یابی DNS دنبال کنید.
اشتباه دوم: باز کردن قفل انتقال بدون بررسی clientUpdateProhibited. نتیجه‌اش این است که انتقال انجام می‌شود ولی تنظیمات NS در رجیسترار جدید اعمال نمی‌شود و سایت ساعت‌ها پایین می‌ماند.
چطور وضعیت را درست بخوانیم
برای دامنه‌های عمومی، خروجی whois کافی است. برای دامنه‌های .ir که WHOIS عمومی محدودی دارند، باید از پنل ایرنیک یا از طریق رجیسترار استعلام بگیرید. یک دستور مفید برای بررسی سریع:
whois example.com | grep -i "status"اگر می‌خواهید مطمئن شوید دامنه واقعاً به سرور درست وصل است، بعد از بررسی وضعیت، رکوردهای DNS را جداگانه چک کنید. ابزار بررسی رکوردهای DNS این کار را بدون نیاز به ترمینال انجام می‌دهد.
برای دامنه‌هایی که تازه ثبت کرده‌اید و می‌خواهید به سرور وصل کنید، ترتیب کار این است: اول وضعیت را ok یا active ببینید، بعد نیمسرورها را ست کنید، بعد رکورد A را بسازید. اگر این ترتیب را رعایت نکنید، ممکن است ساعت‌ها منتظر انتشار DNS بمانید بدون اینکه مشکلی واقعی وجود داشته باشد. توضیح کامل این فرآیند در راهنمای اتصال دامنه به سرور مجازی آمده است.
کدام کد را باید باز بگذارید و کدام را ببندید
توصیه عملی من این است: clientTransferProhibited را همیشه فعال نگه دارید، مگر در بازه‌ای که واقعاً قصد انتقال دارید. این قفل جلوی دزدیده شدن دامنه را می‌گیرد و هزینه‌ای ندارد. اما clientUpdateProhibited را فقط وقتی بگذارید که تنظیمات نهایی شده و نمی‌خواهید کسی دست بزند؛ چون هر تغییر NS نیاز به باز کردن دستی آن دارد و در مواقع اضطراری وقت‌گیر می‌شود.
اگر دامنه‌ای دارید که نزدیک انقضاست و نمی‌خواهید از دستش بدهید، وضعیت را هفتگی چک کنید. راهنمای تمدید دامنه و مراحل انقضا دقیقاً همین بازه‌ها را با تاریخ توضیح داده. و اگر دامنهتان را تازه ثبت کرده‌اید و می‌خواهید روی سرور میزبانی راه بیندازید، یک هاست لینوکس با دسترسی کامل به DNS و SSL معمولاً سریع‌ترین راه شروع است.
پرسش‌های پرتکرار
کد clientTransferProhibited یعنی چه و چطور بازش کنم؟
یعنی رجیسترار فعلی اجازه انتقال دامنه به رجیسترار دیگر را نمی‌دهد. برای باز کردنش وارد پنل رجیسترار شوید، بخش قفل دامنه را پیدا کنید و گزینه Transfer Lock را غیرفعال کنید. بعد از باز شدن، معمولاً باید کد EPP یا Auth Code بگیرید و به رجیسترار مقصد بدهید.
تفاوت pendingDelete و redemptionPeriod چیست؟
redemptionPeriod مرحلهای است که دامنه منقضی شده اما هنوز قابل بازگرداندن است، معمولاً با پرداخت هزینه اضافه. pendingDelete مرحله بعد از آن است و در آن دامنه در پنجره حذف نهایی قرار دارد و هیچ راهی برای بازگرداندنش وجود ندارد. اگر دامنهتان به pendingDelete رسیده، باید منتظر آزاد شدن و ثبت مجدد بمانید.
چرا دامنهام وضعیت ok دارد ولی سایت بالا نمیآید؟
وضعیت ok فقط میگوید دامنه از نظر ثبت مشکلی ندارد. بالا نیامدن سایت تقریباً همیشه مشکل DNS یا سرور است: نیمسرور اشتباه، رکورد A قدیمی، یا سروری که خاموش است. اول با dig نیمسرورها و رکورد A را چک کنید، بعد سرور را.
آیا میتوانم چند کد وضعیت همزمان داشته باشم؟
بله، و این حالت عادی است. یک دامنه میتواند همزمان clientTransferProhibited و clientUpdateProhibited و clientDeleteProhibited داشته باشد. فقط توجه کنید که بعضی ترکیبها کارهایی مثل تغییر نیمسرور یا انتقال را کاملاً قفل میکنند و باید قبل از هر اقدام، همه را بررسی کنید.