Kontrol panelinden yedekleme ve geri yükleme

Hosting Yedekleme Neden Bir Zorunluluktur?

Site içeriğiniz üzerinde saatlerce çalıştığınızı ve aniden bir insan hatası, kötü amaçlı yazılım saldırısı veya sunucu arızası nedeniyle her şeyin kaybolduğunu hayal edin. İşte bu noktada hosting yedekleme imdadınıza yetişir. Düzenli yedekleme yalnızca verilerinizi korumakla kalmaz, aynı zamanda kriz anında geri yükleme hızını artırır. Bu makalede, cPanel ve DirectAdmin gibi yaygın kontrol panellerinden yedekleme ve geri yükleme sürecini adım adım inceleyeceğiz.

Hosting Yedekleme Türleri: Tam ve Kısmi

Başlamadan önce, yedeklerin iki ana kategoriye ayrıldığını bilmelisiniz:

• Tam Yedekleme (Full Backup): Tüm dosyaları, veritabanlarını, e-posta ayarlarını, DNS ve günlükleri içerir. Bu tür yedek genellikle büyük boyutludur ve sitenin tamamen geri yüklenmesi için gereklidir.
• Kısmi Yedekleme (Partial Backup): Yalnızca public_html dosyaları veya belirli bir veritabanı gibi belirli bölümleri içerir. Bu yöntem, hızlı ve düşük boyutlu depolama için uygundur.

En az haftada bir tam yedek ve dinamik içerik (veritabanı gibi) için günlük kısmi yedek almanız önerilir.

cPanel Kontrol Panelinden Yedekleme

Tam Yedekleme Adımları

1. cPanel kontrol paneline giriş yapın (genellikle yourdomain.com/cpanel üzerinden).
2. Backup veya Backup Wizard bölümüne gidin.
3. Full Backup seçeneğini seçin.
4. Backup Destination bölümünde, yedek dosyasının ana dizinde saklanması için Home Directory seçeneğini seçin.
5. Generate Backup düğmesine tıklayın. İşlem birkaç dakika sürebilir.
6. Tamamlandığında, dosya .tar.gz formatında /home/username/ yolunda bulunur.

Yedeklemenin Yerel Kopyasını İndirme

Yedeği sisteminize indirmek için:

• cPanel'deki File Manager aracılığıyla ana dizine gidin ve yedek dosyasını seçin.
• Download seçeneğine tıklayın. Dosya boyutu büyükse (500 MB'den fazla), SSH veya FTP kullanmak daha iyidir.

İndirme için SSH komut örneği:

scp user@yourdomain.com:/home/username/backup-*.tar.gz /local/path/

Kısmi Yedekleme (Veritabanı ve Dosyalar)

Yalnızca veritabanı yedeklemesi için:

• phpMyAdmin bölümüne gidin.
• İlgili veritabanını seçin.
• Export düğmesine tıklayın ve SQL formatını seçin.
• Dosyayı indirin.

Dosyaları yedeklemek için:

• File Manager üzerinden public_html klasörünü sıkıştırın (sağ tıklayıp Compress seçeneğini seçerek).
• Ortaya çıkan ZIP veya tar.gz dosyasını indirin.

DirectAdmin Kontrol Panelinden Yedekleme

Tam Yedekleme Adımları

1. DirectAdmin'e giriş yapın (genellikle yourdomain.com:2222 üzerinden).
2. Admin Tools veya User Level bölümüne gidin ve Backup/Transfer seçeneğini seçin.
3. Create Backup bölümünde aşağıdaki seçenekleri etkinleştirin:
   • Full Backup
   • Include Emails (e-postalarınız varsa)
   • Include Databases
4. Create Backup düğmesine tıklayın. Dosya .tar.gz formatında /home/username/backups/ yolunda saklanır.

Yerel Kopyayı İndirme

İndirmek için DirectAdmin'in dahili File Manager veya FTP'sini kullanın. FTP kullanıyorsanız:

ftp yourdomain.com
cd /home/username/backups/
get backup-*.tar.gz
quit

DirectAdmin'de Kısmi Yedekleme

Yalnızca veritabanı yedeklemesi için:

• MySQL Management bölümüne gidin.
• İlgili veritabanına tıklayın ve Export seçeneğini seçin.
• SQL dosyasını kaydedin.

Dosyaları yedeklemek için:

• File Manager üzerinden domains/yourdomain.com/public_html klasörünü sıkıştırın.

Hosting Yedeklemesinin Güvenli Geri Yüklenmesi

cPanel'de Tam Yedek Geri Yükleme

1. cPanel'de Backup bölümüne gidin.
2. Restore a Full Backup seçeneğini seçin.
3. Yedek dosyasını yükleyin (.tar.gz formatında).
4. İşlemin tamamlanmasını bekleyin. Dosya boyutuna bağlı olarak 5 ila 30 dakika sürebilir.

Önemli Not: Geri yüklemeden önce, mevcut dosyalarınızın başka bir yedeğini alın, böylece bir sorun durumunda verilerinizi kaybetmezsiniz.

Kısmi Yedek Geri Yükleme

Veritabanı geri yüklemesi için:

• phpMyAdmin'e giriş yapın.
• Hedef veritabanını seçin (yoksa önce oluşturun).
• Import düğmesine tıklayın ve SQL dosyasını seçin.
• Go düğmesine tıklayın.

Dosyaları geri yüklemek için:

• ZIP veya tar.gz dosyasını sisteminizde çıkarın.
• File Manager üzerinden dosyaları public_html klasörüne yükleyin.

Hosting Yedeklemede Yaygın Hatalar ve Önleme Yöntemleri

Birinci Hata: İnternet Kesintisi Nedeniyle Eksik Yedek

Tam yedek indirirken internet kesilirse, dosya eksik kalır ve kullanılamaz. Önlemek için:

• İndirmeye devam edebilme özelliğine sahip rsync veya wget araçlarını kullanın.
• Devam edebilme özelliğine sahip wget komut örneği:

wget -c http://yourdomain.com/backup.tar.gz

İkinci Hata: Yanlış Hostinge Geri Yükleme

Birçok kullanıcı yedeği başka bir hostinge geri yükler ve hatalarla karşılaşır. Geri yüklemeden önce her zaman şunlardan emin olun:

• Alan adı ve DNS ayarları doğru şekilde yapılandırılmış.
• PHP ve MySQL sürümleri önceki sürümle uyumlu.

Üçüncü Hata: Yedek Bütünlüğünü Kontrol Etmemek

İndirdikten sonra yedek dosyasını mutlaka test edin. Örneğin, Linux'ta aşağıdaki komutla:

tar -tzf backup.tar.gz | head -20

Bu komut, dosyanın ilk 20 satırını gösterir ve sağlam olduğundan emin olmanızı sağlar.

Hosting Yedekleme için Güvenlik İpuçları

• Yedek Şifreleme: Yedeği bulut depolamada saklıyorsanız, güçlü bir parolayla sıkıştırın. Linux'ta gpg kullanabilirsiniz:

gpg -c backup.tar.gz

• Sunucu Dışında Depolama: Yedeği Google Drive veya Dropbox gibi bulut hizmetlerinde saklayın. Bunun için rclone gibi otomatik betikler kullanın.
• Düzenli Planlama: Otomatik yedekleme için cPanel veya DirectAdmin'de Cron Job kullanın. Örneğin, veritabanı yedeklemesi için günlük bir cron işi:

0 3 * * * mysqldump -u username -p'password' dbname > /home/username/backups/db_$(date +\%Y\%m\%d).sql

Özet

Hosting yedekleme, her web sitesi için hayati bir süreçtir. Yukarıdaki adımları izleyerek verilerinizi kolayca yedekleyebilir, yerel kopya saklayabilir ve gerektiğinde güvenli bir şekilde geri yükleyebilirsiniz. Düzenli yedekleme ve sunucu dışında depolamanın, verilerinizi korumanın en iyi yolu olduğunu unutmayın. Daha profesyonel çözümler arıyorsanız, ServerNet'in otomatik yedekleme hizmetleri uygun bir seçenek olabilir. Ancak en önemli nokta, bugün sitenizin bir yedeğini almaktır!